Het is 1 april 1945. Eerste Paasdag. Het zou voor Hengevelde een belangrijke dag worden. Bernard en Dora Doeschot gaan naar de vroegmis om 7 uur. De onderduikers Frans Babeliowsky en Jan Kil melken de koeien op Erve de Könnink. Even later wordt Jan opgehaald door andere onderduikers. Zij gaan naar de Mis van 8 uur. Dan komen Bernard en Dora thuis. “De Tommies zijn er, de Tommies zijn er”, roepen ze. Frans is niet van plan daar in te trappen. Het is immers 1 april. Maar als Bernard en Dora niet ophouden hun enthousiasme te uiten, pakt hij zijn fiets en racet naar het dorp.
(foto: Hengevelde is bevrijd. Een aantal onderduikers annex verzetsstrijders gaat op de foto. Vlnr Christ van Kaam, Frans Babeliowsky, Jan Kil, Piet Bakx, Nies Goederie en Frans Vervloet. Op Frans Babeliowsky na zijn het Brabanders) 

Uit Noord- en Zuid-Holland kwamen ze, uit Brabant, de Betuwe. Mensen die op de vlucht waren of tijdelijk onderdak zochten, mannen en vrouwen die zich wilden of moesten verstoppen, mensen die honger hadden. Net als in de hele regio bood ook Hengevelde in de Tweede Wereldoorlog onderdak aan velen van hen. De meeste Wegdammers waren gastvrij. Na een lange moeizame tocht klopte men op raam of deur. Kom maar binnen. Hier heb je eten en een bed om te slapen. Zo ging het ook de 15-jarige Frans Babeliowsky. Na een moeizame fietstocht vanuit Haarlem arriveerde hij in januari 1945 bij Bernard en Dora Doeschot aan de Beldsweg die toen nog Kerkstraat heette. Van de ene dag op de andere was hij boerenknecht, maar korte tijd later ook een belangrijk onderdeel van de Binnenlandse Strijdkrachten en maakte als zodanig op 1 april de bevrijding van Hengevelde mee. Het kostte hem bijna zijn leven. 
Het klinkt ongelooflijk, het filmische verhaal van de thans 91 jaar oude Frans Babeliowsky. Als verslaggever van Wegdam Nieuws prijs ik me gelukkig met zijn goede geheugen. In zijn sfeervolle appartement in Blaricum gaan we meer dan 75 jaar terug in de tijd.
(foto: Frans Babeliowsky anno 2020)

Aan de serie waarin we geëmigreerde Wegdammers vroegen naar hun ervaringen met corona, komt zo langzamerhand een einde. Er liggen nog wel wat lijntjes naar allerlei hoeken van de wereld. Een klein aantal wilde liever niet meewerken, maar we hopen nog wel op bijdragen uit oa Nieuw-Zeeland en Denemarken. Misschien komen er hierna nog een paar bij. In deze aflevering zijn we uitgekomen in de hoofdstad van Europa.
Aflevering 11: RIA LEUSSINK-BRUMMELHUIS (82) vanuit Brussel.
(meer info over Ria vindt u onder dit artikel)
foto: Belgische agenten houden op de Grote Markt in Brussel de situatie in de gaten

Van Zwitserland trekken we westwaarts richting Normandië om te kijken hoe Covid-19 in Frankrijk het leven beïnvloed heeft. In deze serie gingen we de hele aarde over om van geëmigreerde Wegdammers te vernemen hoe het leven eruit ziet in deze lastige tijd.
Aflevering 10: BERT MEIJERINK (50) vanuit Orne, Frankrijk.
(Meer info over Bert vindt u onder dit verhaal)

 

Covid-19 is de naam van het virus dat ons danig in de greep houdt. Maar hoe is het in andere landen? We vlogen de wereld over om van geëmigreerde Wegdammers te vernemen hoe het leven eruit zien voor hen in deze lastige tijd.
Aflevering 9: PAUL LEFERINK (63) vanuit Fällanden, Zwitserland.
(Meer info over Paul vindt u onder dit verhaal) 
foto Paul Leferink in 2015 bij de Greifen See nabij Zürich