Inwoner waarschuwt raad: “Hof van Twente moet los uit greep Amerikaanse tech”

De gemeente Hof van Twente moet minder afhankelijk worden van Amerikaanse technologie. Die oproep deed inwoner Jos van de Oever dinsdagavond 10 maart tijdens de gemeenteraadsvergadering. Als inspreker waarschuwde hij dat de afhankelijkheid van grote techbedrijven uit de Verenigde Staten risico’s met zich meebrengt voor gemeenten.

“We zijn veel te afhankelijk van de technologie uit Verenigde Staten en dat kan ons lelijk opbreken. We zouden meer op eigen benen moeten gaan staan”, stelde Van den Oever tegenover de raad.

Volgens hem zijn computers inmiddels onmisbaar voor het functioneren van de gemeente. “Het functioneren van de gemeente en ook de gemeenteraad kan niet zonder computers”, zei hij. “Nu computers zo belangrijk zijn voor de werking van de gemeente is het belangrijk dat we in controle blijven over hoe ze werken.”

De inspreker waarschuwde dat politieke spanningen ook gevolgen kunnen hebben voor de digitale infrastructuur. “Hof van Twente gebruikt, net als de meeste gemeentes, alleen software uit Amerika. Zij bepalen of de software überhaupt wel werkt.” Volgens Van den Oever zou een Amerikaanse president zelfs de communicatie kunnen verstoren als Nederland volgens hem verkeerde beslissingen neemt.

Die waarschuwing krijgt in Hof van Twente extra gewicht, omdat de gemeente eerder al zwaar werd getroffen door een grote cyberaanval. In 2020 werd het gemeentelijke computersysteem gehackt, waarna vrijwel alle systemen uit de lucht moesten. Het herstel en de schade liepen uiteindelijk in de miljoenen euro’s en hadden grote impact op de gemeentelijke organisatie.

Oppermachtig

Volgens Van den Oever is vooral Microsoft inmiddels te machtig geworden. “Microsoft is oppermachtig.” Hij stelt dat het bedrijf concurrenten uit de markt drukt zodra de eigen positie in gevaar komt. Daarbij noemde hij onder meer nieuwe functies zoals videobellen en toepassingen met Kunstmatige Intelligentie (AI). “Zo blijft er maar één aanbieder over en geven we onze autonomie uit handen.”

Ook vreest hij dat de afhankelijkheid van Amerikaanse technologie kan worden ingezet als politiek drukmiddel. “Organisaties die niet doen wat Trump wil, kunnen worden afgesloten van de dienstverlening van Microsoft en andere Amerikaanse bedrijven.”

Als voorbeeld wees hij op het Internationaal Strafhof in Den Haag, waar rechters volgens hem tijdelijk geen toegang meer kregen tot hun computers. Daarna werd gekozen voor een ander systeem. Het Strafhof stapte over op Nextcloud en nam een eigen mailserver in gebruik. Volgens Van den Oever zouden ook de ziekenhuizen van ZGT in Hengelo en Almelo inmiddels met dit Europese alternatief werken.

Houdgreep

Van den Oever riep de gemeenteraad op om snel stappen te zetten. Hij herinnerde de raadsleden eraan dat de raad vorig jaar al een motie aannam om samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) te zoeken naar alternatieven voor Amerikaanse Big Tech.

Daarom verbaasde het hem dat er mogelijk toch een collectieve overeenkomst met Microsoft wordt gesloten. “Daarom wil ik deze raad vragen: probeer weg te komen uit deze houdgreep. Breng de regie en de gegevens van uw burgers weer terug. College, ga daarover in gesprek met de VNG en ga samen voor Europese of Nederlandse aanbieders.”

Om aandacht te vragen voor het onderwerp organiseert Van den Oever binnenkort ook een informatieavond over digitale autonomie. Die bijeenkomst vindt plaats op 18 maart om 19.30 uur in De Sevenster in Delden. Aanmelden kan via [email protected].